wp

Z archiwum X

Trwa ładowanie...
Zdjęcie
Podziel się

"Z archiwum X" (The X-Files) to amerykański serial telewizyjny z pogranicza wielu gatunków: sensacji, thrillera, horroru i fantastyki naukowej. Pomysłodawcą, producentem oraz reżyserem i autorem scenariuszy do wielu odcinków jest Chris Carter. Charakterystyczną, nastrojową muzykę skomponował Mark Snow.

wp

Serial składa się z dziewięciu serii, emitowanych w latach 1993-2002. W Polsce serial można było oglądać w TVP2, na Polsacie, TV4 oraz SciFi Universal.

Agent Fox Muller (David Duchovny) i jego partnerka Dana Scully (Gillian Anderson) wspólnie prowadzą Archiwum X, do którego trafiają wszystkie przypadki, przestępstw i zdarzeń na które nikt nie może znaleźć racjonalnego wytłumaczenia.

Archiwum X to sekcja FBI, powołana przez Hoovera do badania wszelkich zjawisk niewyjaśnionych i paranormalnych. Jedynymi pracownikami sekcji są entuzjastyczny Fox Mulder i sceptyczna Dana Scully. Serial utrzymany jest w paradokumentalnej konwencji (dokładna data i miejsce zdarzeń). W kolejnych epizodach agenci rozwiązują zagadki tajemniczych zdarzeń mających miejsce na terenie USA. W dwóch ostatnich sezonach do Muldera i Scully dołączają agenci John Doggett (Robert Patrick) i Monica Reyes (Annabeth Gish), tworząc drugi duet pracowników Archiwum X.

W 1998 roku powstał pełnometrażowy film „Z archiwum X: Pokonać przyszłość”. Z kolei w roku 2008, powstał drugi pełnometrażowy film „Z archiwum X: Chcę wierzyć”. Fabuła filmu, w przeciwieństwie do pierwszej wersji kinowej, nie dotyka tzw. "wątku mitologicznego", lecz to thriller, będący luźną kontynuacją serialu.

W czasie emisji serialu "Z archiwum X" na rynku pojawiały się liczne gadżety do niego nawiązujące - poczynając od książek (na podstawie poszczególnych odcinków oraz całkiem nowych, jak również o serialu i jego aktorach) i komiksów, wydań pojedynczych odcinków, a z czasem całych serii, na kasetach video i DVD, poprzez wszelkiego rodzaju plakaty, kalendarze, planery, koszulki, figurki itp.

Tytuł oryginalny

X Files, The

Gatunek

przygodowy, fantasy, dramat, horror, kryminał, polityczny, psychologiczny, sci-fi, serial, thriller

Kraj produkcji

USA

Czas trwania odcinka

43 min.

Reżyser

Paul Shapiro

Stephen Surjik

Michael Vejar

Ralph Hemecker

Frank Spotnitz

Vince Gilligan

Win Phelps

Rod Hardy

Michael Katleman

Brett Dowler

Peter Markle

James A. Contner

David Nutter

Robert Lieberman

Allen Coulter

Bryan Spicer

Michael W. Watkins

James Whitmore Jr.

Dwight H. Little

Michael Lange

Chris Carter

Thomas J. Wright

James Wong

Larry Shaw

Rob Bowman

Daniel Sackheim

David Duchovny

Gillian Anderson

Muzyka

Ken Tamplin

Mark Snow

Harry Warren

Scenarzysta

Scott Kaufer

Howard Gordon

David Greenwalt

Greg Walker

Marilyn Osborn

Frank Spotnitz

Tim Minear

Vince Gilligan

William B. Davis

Paul Brown

Chris Carter

Chris Brancato

Glen Morgan

James Wong

Stephen King

David Duchovny

Gillian Anderson

William Gibson

Paul Barber

Operator

Leo J. Napolitano

Ward Russell

Attila Szalay

Thomas Del Ruth

John S. Bartley

Jon Joffin

Obsada

Mike Mitchell (policjant)

Gene LeBell (barman)

Cheryl White

Bernard White

Joel McKinnon Miller (Deputy Greer)

Jane Perry (Day Care Operator/Dorothy Bahnsen)

Dan Desmond (Harry Odell)

Nelson Mashita (Dr. Lim)

Steven Williams (Pan X)

Jeremy Radick

Todd Jeffries (Agent Mayfield)

Carol Kiernan (Mama)

Michael Wiseman

Jamie McShane (ranny wojownik)

Dan Klass (Forensics Technician)

Jim Hanna

Brian Catalano

Jane Yamamoto

Tom McBeath (Naukowiec / Dr Lewton / Detektyw Gwynn)

Earl Maddox (Hazmat Team Member)

Noel Gugliemi (Członek gangu)

Noel Gugliemi (Członek gangu)

Scott Allan Campbell (Jeff Smoodge)

Cynthia Preston (Nancy Aaronson)

Tracy Middendorf (Gracie O'Connor)

Rob LaBelle

Charlie Hartsock (Prawnik)

Maura Soden (Mama Trevora)

Cory Blevins

Richard Ruccolo (Agent Peyton Ritter)

Patrick Renna

Diana-Maria Riva

Michael Yama

Penny Johnson

Danielle Savre

Constance Zimmer

Jennifer Hetrick (Sharon Skinner)

Christopher Stanley

Joe Nieves

Krista Allen

Suanne Spoke

Perrey Reeves

J. Patrick McCormack

Sonny Surowiec

Titus Welliver

Lisa Waltz

Chris Owens (Młody Palacz / Agent FBI Jeffrey Spender)

Randall "Tex" Cobb

Tim Rigby

Paul Willson

Shawnee Smith

Tegan West

James Pickens Jr. (Zastępca Dyrektora FBI Alvin Kersh)

David Faustino

Dion Anderson

Andrew Airlie

James Parks

Lisa Robin Kelly

Terence Kelly

Charles Nelson Reilly

Mike Gomez

William B. Davis

Michael McGrady

Valente Rodriguez

Samaire Armstrong (Natalie Gordon)

David Fabrizio

George Touliatos (Dr. Katz / Larry Winter)

Channon Roe

Natalie Radford

James Marsh

Tuck Milligan

Catherine Lough Haggquist

David Groh

Jamil Walker Smith

Paul McGillion

Matt Hill

Joe Sabatino (Captain Triguero)

Jason Schombing

Darren McGavin

Matthew Walker (Arlinsky / Dr. Ronald Surnow)

Louise Latham

Pat Skipper (Bill Scully Jr.)

Bobbie Phillips

Bill Dow (Dr Charles Burks)

Kerrie Keane

Megan Leitch (Samantha Mulder)

Donald Gibb

Sheila Larken (Margaret Scully)

Matthew Bennett

Raye Birk

Jason Beghe

Jeff Kober

Paul Lieber

John Aylward

Vyto Ruginis

Tom Virtue

Judith Scott

Michael McKean

Daniel Quinn

Robert Patrick (John Doggett)

David Kaye

Phil Abramson

Wayne Grace

John Neville

Jack Black

Lucy Lawless

Robert Curtis-Brown (Assistant D.A. Damon Kaylor)

Aaron Paul (David Sky)

Lee de Broux

Grant Heslov (Andre Bormanis)

John Billingsley

Jerry Springer

Roger W. Morrissey

Kim Darby

Felicity Huffman

Greg Ellis

Eric Nenninger

Scott Bairstow

Heather McComb

James Handy

Kurtwood Smith (Agent Bill Patterson)

Steve Adams

Kim McKamy

John Finn (Agentka Diana Fowley)

Deep Roy

Glenn Morshower

Kate McNeil

Steve Railsback

Jerry Hardin

Garvin Cross

Kevin Zegers

Ken Kirzinger

Dick Anthony Williams

McNally Sagal

George Murdock

Shia LaBeouf

Nicki Lynn Aycox

Steve Eastin

R.D. Call

Scott Paulin

Brent Sexton (Gravedigger / Steven Melnick)

David Purdham

B.D. Wong

Bryan Cranston (Patrick Crump)

John Prosky

Wayne Duvall

Joe Morton

Trevor Goddard

Richard Fitzpatrick

Zach Grenier

Silas Weir Mitchell

Jack Blessing

Debra Christofferson

Thomas Kopache

Harris Yulin

Denise Crosby

Gary Grubbs (szeryf Tom Arens)

Brian Poth

Abraham Benrubi

Cary Elwes (Zastępca Dyrektora FBI Brad Follmer)

John Savage

Geoffrey Gould (HS Alumnus)

Clayton Rohner

Gabrielle Miller

Willie Garson (Henry Weems / Quinton Roach Freely)

Brendan Beiser (Agent Pendrell)

Luke Wilson

Roy Thinnes

Madison Mason

Ed Lauter

Lili Taylor

Tony Longo (Dominic)

Michael J. Anderson

Art Evans

Spencer Garrett

Laura Harris

Walter Gotell

Dan Butler

Lilyan Chauvin

Nicholas Lea (Alex Krycek / Michael)

Jon Gries

Michael Bowen (Dwight Cooper)

Fredric Lehne

Tony Shalhoub

Adam Vernier

M. Emmet Walsh

Robert Peters

Martin Landau (dr. Kurtzweil)

Doug Hutchison

Ryan Reynolds

Kristin Lehman (Esther Nairn / Invisigoth)

Brian Thompson

Lennie Loftin

Lucy Liu

David Duchovny

Billy Drago

Malcolm Stewart (Dr Glass)

Teryl Rothery (Michelle Charters)

Colin Cunningham

Gillian Anderson

Frances Bay (Dorothy)

Heather Charles

Xander Berkeley

Danny Trejo

Scott Wilson

Susanna Thompson

Duncan Fraser

Tyler Labine

Kirk B.R. Woller

Jonathan Walker

Mark Sheppard

Beth Grant

William Devane

Bradley Whitford

Ashley Edner

Callum Keith Rennie (Tommy / Dozorca cmentarza)

Seth Green

Kathy Griffin

Gregory Sierra

Floyd 'Red Crow' Westerman

Adam Lieberman

Peter Donat (William Mulder)

Tucker Smallwood (Szeryf Andy Taylor)

James Morrison

Tony Todd

Steve Hytner

Marcus Giamatti

Minnie Driver

Beverley Elliott

Burt Reynolds (pan Burt)

Bruce A. Young

Fred Keating

Garret Dillahunt

Michael Shamus Wiles

Mark Rolston

Bellamy Young

Dylan Kussman

William Sanderson

Carrie Snodgress

Melinda McGraw (Melissa Scully)

Ron Halder

Scott Bellis

Guy Torry

Anthony Rapp

William Lucking

Daniel Benzali

John Hawkes

Ken Kramer

Marnie McPhail

Mitch Pileggi (Walter Skinner)

wp
wp
wp